Wśród przestępstw przeciwko mieniu przepisy Kodeksu karnego wymieniają m.in. przestępstwo paserstwa, które w potocznym rozumieniu utożsamiane jest przede wszystkim ze skupowaniem przedmiotów, które nie zostały pozyskane w sposób legalny. Wskazana definicja jednakże jedynie częściowo oddaje ustawowe przesłanki paserstwa, gdyż w rzeczywistości to przestępstwo jest nieco bardziej złożone.

Zgodnie z art. 291 Kodeksu karnego, kto rzecz uzyskaną za pomocą czynu zabronionego nabywa lub pomaga do jej zbycia albo tę rzecz przyjmuje lub pomaga do jej ukrycia, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5, przestępstwo paserstwa popełnia zatem nie tylko ten kto uzyskaną za pomocą np. kradzieży, rzecz nabywa, lecz także osoba, która pomaga w jej zbyciu, przyjmuje tę rzecz lub pomaga w jej ukryciu, ustawowa definicja paserstwa jest więc zdecydowanie szersza od tej funkcjonującej w potocznym języku.

Przeczytaj także:

Co muszę wiedzieć jako podejrzany/oskarżony?

Jak zostało powyżej wskazane, za przestępstwo paserstwa grozi kara bezwzględnego pozbawienia wolności, ustawodawca jednakże w § 2 omawianego przepisu wskazał, iż w wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku. W przepisach Kodeksu karnego nie znajdziemy jednakże definicji „wypadku mniejszej wagi”, dlatego w tym zakresie należy posiłkować się orzecznictwem sądowym.

W tym przedmiocie wypowiedział się m.in. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 15 listopada 2006 r., sygn. akt: IV KK 211/06, w którym wskazał, iż „przewidziane w art. 291 § 2 KK złagodzenie odpowiedzialności za paserstwo umyślne stanowiące wypadek mniejszej wagi, należy przede wszystkim wiązać z niewielką wartością przedmiotu czynu i brakiem korzyści po stronie pasera”. Z kolei Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 18 grudnia 2014 r., sygn. akt: II AKa 439/14 zauważył, że „o wypadku mniejszej wagi, (…), nie świadczy tylko wartość przedmiotu czynu, trzeba mieć na uwadze szczegółową analizę okoliczności towarzyszących zachowaniu się sprawcy, a także uprzedniej wielokrotnej karalności oskarżonego”.

Przeczytaj także:

Nasze główne specjalizacje

W tym miejscu wskazać również należy, iż paserstwo nie zawsze będzie przestępstwem, gdyż w niektórych przypadkach będzie wykroczeniem, a zależy to od wartości rzeczy, która jest przedmiotem czynu zabronionego. Zgodnie bowiem z przepisami Kodeksu wykroczeń, wykroczenie paserstwa popełnia ten, kto nabywa mienie, wiedząc o tym, że pochodzi ono z kradzieży lub z przywłaszczenia, lub pomaga do jego zbycia albo w celu osiągnięcia korzyści majątkowej mienie to przyjmuje lub pomaga do jego ukrycia, jeżeli wartość mienia nie przekracza 1/4 minimalnego wynagrodzenia, jeśli więc wartość rzeczy przekracza wskazaną kwotę, wówczas sprawca popełnia przestępstwo i będzie podlegać surowszej odpowiedzialności karnej.

Za przestępstwo paserstwa będzie odpowiadać ten kto nabywa daną rzecz, pozyskaną nielegalnie, pomaga w jej zbyciu albo tę rzecz przyjmuje lub pomaga do jej ukrycia, zaznaczyć jednakże należy, iż dla wypełnienia znamion omawianego przestępstwa, a więc dla przypisania winy i oskarżenia danej osoby o dopuszczenie się paserstwa, nie ma znaczenia czy przedsięwzięte działania były skuteczne, a więc czy np. udało się ukryć bądź zbyć przedmiot pochodzący z kradzieży.

Zgodnie zaś z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 4 listopada 2016 r., sygn. akt: II KK 246/16, „sprawcą paserstwa jest ten, kto rzecz uzyskaną za pomocą czynu zabronionego przyjmuje, tj. obejmuje w posiadanie. Nie ma znaczenia cel przyświecający przyjmującemu rzecz pochodzącą z czynu zabronionego. Skoro realizacją czynności wykonawczej będzie każde przyjęcie rzeczy, to oczywiste jest, że będzie nią także przyjęcie rzeczy w celu ukrycia”. W tym samym wyroku wskazano ponadto, iż „przyjęcie rzeczy zachodzi wtedy, gdy sprawca obejmuje władztwo nad rzeczą uzyskaną w wyniku czynu zabronionego na podstawie uprzedniego porozumienia zawartego z posiadaczem rzeczy. Nabywa on w ten sposób władztwo ograniczone treścią porozumienia. Pomoc do ukrycia zaś polega na podjęciu działań zmierzających do uniemożliwienia odnalezienia rzeczy przez osobę ją poszukującą. Przejęcie władztwa nad rzeczą oznacza w istocie przejęcie jej posiadania”.

Jak wynika z powyższego, dla przestępstwa paserstwa zasadnicze znaczenie ma pochodzenie rzeczy, która następnie jest np. nabywana bądź ukrywana, wskazany czyn zabroniony popełni bowiem tylko ta osoba, która dokonuje określonych czynności na rzeczy, która nie została pozyskana w sposób legalny, a więc która została np. skradziona, przy czym bez znaczenia dla przestępstwa paserstwa jest czy ów czyn nielegalny miał brutalny charakter czy też był  podstępnym działaniem.

Paserstwo – art. 291 k.k.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *